ÜLKEMİZDE İKLİM

2007-10-22 22:32:00

ÜLKEMİZDE İKLİM

İklim: Sınırları geniş bir alanda meydana gelen hava olaylarının ( Sıcaklık, nem ,yağış, rüzgar vb.) uzun yıllar ortalamasına iklim denir. Aşağıdaki haritada da görüldüğü gibi ülkemizde üç farklı iklim görülür.

Not: Ülkemizde farklı iklimlerin görülmesinin nedeni şunlardır.

  • Üç tarafı denizlerle çevrili bir yarımadadır.
  • Yüksek ve dağlık bir ülkedir.
  • Genellikle dağlar denizlere paralel olarak (Akdeniz ve Karadeniz kıyılarında) uzanır.
  • Geniş bir ülkedir.

Ülkemizdeki iklim tipleri ve görüldüğü yerler

 

 

 

  Akdeniz iklimi

 

Karadeniz iklimi

 

Karasal iklim

 

Akdeniz İklimi: Yazlar sıcak ve kurak, kışlar ılık ve yağışlıdır. Ülkemizde kışı en ılık geçen iklimdir. Bu nedenle turunçgil, zeytin gibi kış ılıklığını seven ürünler bu iklimde yetişir. Ayrıca Akdeniz iklimi seracılık faaliyetlerine en uygun iklimdir.

     Akdeniz ikliminin karakteristik bitki örtüsü Maki dir. Maki her mevsim yeşil kalan, dikenli yapraklı, küçük boylu ağaç (ağaççık, çalı) topluluklarının genel adıdır. Akdeniz ikliminin görüldüğü bir dağ yamacı boyunca aşağı kesimlerde maki, yukarılara iğne yapraklı ormanlar görülür.

     Akdeniz iklimi ülkemizde; Akdeniz kıyıları, Ege kıyıları ve Marmara kıyılarında görülür.

Not: Akdeniz iklimi Akdeniz kıyılarında daha dar alanda etkili olurken, Ege kıyılarında biraz daha geniş alanda etkili olmaktadır. Bunun nedeni dağlar Akdeniz kıyılarında kıyıya paralel olarak uzanırken, Ege de kıyıya dik olarak uzanmaktadır.

Karadeniz İklimi: Her mevsim yağışlı ve ılık bir iklimdir. Yazlar kışlara göre daha sıcaktır. Her mevsim yağışlı olduğu için nem isteği fazla olan çay, fındık gibi ürünler bu iklimde yetişir.

        Karadeniz ikliminin karakteristik bitki örtüsü ormanlardır. Karadeniz ikliminin görüldüğü bir dağ yamacı boyunca aşağı kesimlerde geniş yapraklı ormanlar, biraz yukarılarda karışık ormanlar(geniş ve iğne yapraklı ağaçlar bir arada) ve daha yukarılarda iğne yapraklı ormanlar görülür.

        Karadeniz iklimi ülkemizin Karadeniz kıyılarında görülür.

Karasal İklim: Yazlar sıcak ve kurak, kışlar soğuk ve kar yağışlıdır. Kış sıcaklıkları oldukça düşüktür. Karasal iklim ülkemizin iç kısımlarında geniş bir alanda etkili olur. Karasal iklim ayrıca Trakya’daki ergene havzasında da görülür.

Not: Ülkemizde karasal iklim içersinde olup ta; yazları yağışlı geçen tek yer Doğu Anadolu Bölgesindeki Erzurum-Kars platosu (yaylası) dur.

         Karasal iklimin karakteristik bitki örtüsü Bozkır (step) dır. Bozkır baharın yağışlarla yeşeren, yazın kuraklıktan dolayı sararıp kuruyan ot topluluklarıdır.

Not: Ülkemizde karasal iklimin geniş alan kaplamasının nedeni Ülkemizin dağlık ve yüksek bir ülke olması ve dağların daha çok denizlere paralel uzanarak deniz etkisini iç kısımlara sokmamasıdır.

 

MİLAT, YÜZYIL VE ÇAĞLAR

            Tarih; insanların geçmişte meydana getirdikleri olayları yer ve zaman göstererek, neden sonuç ilişkisi içersinde inceleyen bilim dalıdır. Tarih incelenirken yıllara, yüzyıllara ve çağlara ayrılmıştır.

            Hz. İsa’nın doğum günü Miladi takvimin başlangıcı olarak sıfır kabul edilmiş ve buna Milat adı verilmiştir. Bu tarihten (sıfır) öncesine Milattan Önce (M.Ö), bu tarihten sonrasına Milattan Sonra (M.S) denir. Yüzyılların sınıflandırılması da Milada göre yapılır.

            Milat başlangıç alarak sayılan yüzyıllık dönemlere Yüzyıl (asır) denir. Örneğin 0 ile 99 yılları arası 1. yüzyıl( yy), 100 ile 199 arası 2. yüzyıl. 200 ile 299 arası 3. yüzyıl, 1400 ile 1499 arası 15. yüzyıl, 2000 ile 2099 arası 21. yüzyıl gibi.

Tarihleri Yüzyıla çevirme nasıl yapılır?

            Verilen tarih iki rakamlı ise bunda hiç bir şey yapılmaz. Çünkü iki rakamlı yılların hepsi 1. yüzyıldadır. Verilen tarih üç rakamlı ise baştaki ilk harfe bir eklenerek yüzyılı bulunur

Örnek: 576 yılı hangi yüzyıldadır?

            576                                      128                                  998                                            333

            +                                         +                                      +                                                +

            1                                          1                                      1                                                1

            = 6.yzyıl                              = 2. yüzyıl                      = 10. yüzyıl                                = 4. yüzyıl

           

Verilen rakam eğer dört rakamlı ise baştaki iki rakama bir eklenerek yüzyılı bulunur.

Örnek:  1453                         1022                          1999                          1789                             2007

              +                               +                                +                               +                                   +

              1                               1                                 1                               1                                   1

              = 15.YY                   = 11. YY                    = 20. YY                  = 18. YY                      = 21. YY

 

Yüzyılların hangi yıllar arasını kapsadığı nasıl bulunur?

            Verilen yüzyıldan bir çıkartılıp bulunan rakama iki tane sıfır ekleriz. Böylece yüzyılın başlangıç yılını buluruz. Buna 99 eklersek yüzyılın bitiş yılını da buluruz.

Örnek: 8. yüzyıl hangi yıllar arasını kapsar?

            8

            -

            1

            = 7 +00 = 700→ başlangıç yılı          700 + 99 = 799 → bitiş yılı

            yani 8. yüzyıl = 700 – 799 arası

 

Örnekler:  5.yy = 400 – 499 arası,           21. yy = 2000 – 2099 arası          19. yy = 1800 – 1899 arası

            11. yy = 1000 – 1099 arası            9. yy = 800 – 899 arası              16. yy = 1500 – 1599 arası

 

            İnsanlar, tarihi olayları daha kolay inceleyebilmek için, tarihi belli başlı zaman dilimlerine ayırmışlardır. Bunlara Çağ yada Devir adı verilir. Tarih Çağlarının başlangıcı olarak yazının icadı ( M.Ö 3500) kabul edilir. Yazının icadından önceki devirlere tarih öncesi devirler, yazının icadından sonraki devirlere tarih devirleri adı verilir.

               

                  Tarih öncesi devirler                                      Tarih devirleri

 

                                                                         0 (Milat)   

    Taş Devri      Maden Devri                 İlk Çağ          Orta Çağ              Yeni Çağ           Yakın Çağ

1.Yontma Taş Devri     1. Bakır Devri              M.Ö                               375                                1453                                   1789

2.Cilalı Taş Devri        2. Tunç Devri               3500                          Kavimler                        İstanbul’un                           Fransız

                                     3. Demir Devri                                                 Göçü                               Fethi                                  İhtilali

                                                 Yazını icadı

 

Not: Tarih öncesi devirler guruplara ayrılırken insanların alet, silah, süs eşyası yapma becerileri göz önünde bulundurulurken, tarihi devirler insanlığı etkileyen önemli olaylara göre guruplara ayrılmıştır.

4810
0
0
Yorum Yaz