5.ünite Zaman İçinde Bilim Boşluk Doldurma

2013-01-27 19:58:00

 

                                                   ZAMAN İÇİNDE BİLİM KONULU BOŞLUK DOLDURMA

NOT:İnsanlığın tarih boyunca yaratarak sonraki kuşaklara bıraktığı ...................................ve ............................. değerlerin tümüne

.......................... ................................denir.

İnsanlığın ortak mirasını;

 -...........................................Mirası                  -..............................................Mirası

 -...........................................Mirası                  -...............................................Mirası oluşturur.

Ortak miras,gelecek kuşaklarda dahil bütün insanlığın ......................................

NOT:Evreni ve evrende olan olayları konu olarak ele alan,deney ve gözleme dayanan,yöntemlerle yasalarla ulaşmaya çalışan sistemli bilgiler bütününe ............................. denir.

 

                                                                        BİLİMİN YOLCULUĞU

İnsanların yerleşik hayata geçmesiyle kurulan medeniyetler bilimsel ve kültürel faaliyetlerin ortaya çıkmasını sağlamıştır.

Bilim tarihinde ilk uygarlıklar ......................-......................,............. ve ............................. gibi büyük nehirlerin vadilerinde ortaya çıkmıştır.

 

MEZOPOTAMYA MEDENİYETLERİNDE  BİLİM:

Mezopotamya’da yani Fırat ve Dicle nehirleri arasında kalan verimli topraklarda ............................,...........................ve.........................

uygarlıklar kurmuşlardır.

 

Sümerlerde Bilim:

-............. ve ............................. tutulmasını hesaplamışlardır.

-Bir yılı ............... gün,bir haftayı ise ............ gün olarak belirlemişlerdir.

-............. yılı esaslı .................................. kullanmışlardır.

-Çemberi ................. dereceye ayırma düşüncesini ortaya koymuşlardır.”

-.............................. ve ......................... cetvelleri hazırlamışlardır.

-...................................... denilen 7 katlı tapınaklar inşa etmişler ve bu tapınakların en üst katını ................................ olarak kullanmışlardır.(Bu durum Sümerlerin ................................ ile ilgilendiklerini gösterir.)

-............................. ve ................................. ölçü birimlerini bulmuşlardır.

-MÖ 3200’de .................. ................... diye bilinen ilk yazı sistemini bulmuşlardır.Yani .............................. Sümerler icat etmiştir.

-MÖ 3000 ....................................  kullanmışlardır.

 

Asurlularda Bilim:

-MÖ 625’te başkentleri Ninova’da Asurbanibal tarafından dünyanın bilinen en eski ........................................ kurulmuştur.

NOT:Bu kütüphanede yer alan ve çivi yazısıyla yazılmış kil tabletlerden yirmi bin kadarı İngiltere’deki British Museum koleksiyonunda yer almaktadır.

-Ayrıca Asurlular ticaret yoluyla yazıyı Anadolu’ya taşımışlardır.(Lidyalıların inşa ettiği Kral Yolu sayesinde Anadolu medeniyetleri  ile ticaret yapıyorlardı.Anadolu’da bulunan ilk yazılı kil tabletler Kayseri Kültepe’de  bir Pazar yerinde bulunan Asurlurlu tüccarlara ait kil tabletlerdir.)

 

Babillerde Bilim:

-Bir saati ............... dakika olarak hesapladılar.

-MÖ 3000’de Babil’de ilk tarımsal ürün toplama makinesini kullandılar.

NOT:Dünyanın yedi harikası arasında sayılan Babil’in Asma Bahçeleri de Babillere aittir.Ayrıca dünyanın bilinen ilk anayasası olan Hamurabi Kanunları da Babillere aittir.

 

MISIR MEDENİYETİNDE  BİLİM:

-Mısırlılar;................................,.............................,.......................... ve ........................ ileri gitmişlerdir.

-Matematikte ............. sayısını,.............................. sayı sistemini bulmuşlar ve ...................... işlemi kullanmışlardır.

-Bir yılı ............................ günlük .................... aya bölmüşler ve ........................... yılı esasına dayanan bir ..............................

yapmışlardır (MÖ 4241).Bu takvim aynı zamanda günümüzde kullanılan ............................. Takviminde temelini oluşturur. Yunanlılar ve Romalılar ,Mısırlıların güneş takvimini geliştirerek Miladi Takvimi oluşturmuşlardır.

NOT:Örneğin; Mısırlılar,tarımla uğraştıkları için Nil Nehri’nin taşma zamanını belirlemeleri gerekiyordu.Bu durum takvimin

...............................  ihtiyaçlarından dolayı ortaya çıktığının kanıtıdır.

-Nil deltasında durgun sularda yetişen bir tür kamış olan ............................. yazı yazmak için ......................... yerine kullanmışlardır.

-...................................... denilen resim yazısını geliştirmişlerdir.(MÖ 3000)

-Dünyanın yedi harikası arasında sayılan ................................... inşa etmişlerdir.Ayrıca piramitlerin yapımında .................................,

................................ gibi teknik aletler kullanmışlardır.

-Tıp alanında ..................................... tekniğini geliştirmişler ve bu sayede insan anatomisi hakkında bilgi sahibi olmuşlar ................................. yapmışlar ve .......................... yöntemini kullanmışlar ve çeşitli ilaçlar geliştirmişlerdir.Bazı göz hastalıklarını tedavi etmişlerdir.

NOT:Mısırlıların mumyalama tekniğini kullanmaları onların ölümden sonraki yaşama inandıklarını,kimya,anatomi ve fizyoloji konularında ileri olduklarını gösterir.

 

ANADOLU MEDENİYETLERİNDE  BİLİM:

Anadolu’da .............................,............................,.............................,............................. ve .............................. uygarlıkları medeniyete katkıda bulunmuşlardır.

İyonlarda Bilim:

-Matematik ve geometride .......................... ve ................................ önemli çalışmalar yapmıştır.

-................................. MÖ 585’te ............................ tutulmasını önceden hesaplayarak,haber vermiştir.Eşit açılı üçgenlerin kenarlarının orantılı olduğunu ve ikiz kenar üçgenlerin tabanlarının eşit olduğunu söylemiş ,bu tespitten yola çıkarak piramitin gölgesinin ve yüksekliğinin ölçülebileceğini kanıtlamıştır.MÖ 540’da bir ............................ Okulu açmıştır.Ayrıca dünyanın ................................ olduğunu ilk kez ileri sürmüştür.

-................................... ise matematikte Pisagor Teoremini ortaya koymuştur.

NOT:Pisagor teoremine göre bir dik üçgende dik kenarların karelerinin toplamları hipotenüsün karesine eşittir.

-Tarihçi ..............................(MÖ 450’de dünya haritası çizdi),tıp biliminin kurucusu ................................. ,edebiyat alanında ................................ İyonyalılar döneminde yetişmiştir.

NOT:İyonların bilimsel alanda bu kadar ilerlemelerinde ilkel demokrasinin yaşandığı şehir devletleri şeklinde örgütlenmeleri ve 

........................... .............................. ortamına sahip olmaları etkilidir.

NOT:Ayrıca dünyanın 7 harikasından biri sayılan Artemis Tapınağıda İyonlara aittir.Bu tapınağın kalıntıları İzmir’in Selçuk ilçesinde bulunmaktadır.

 

Lidyalılarda Bilim:

-MÖ 700’de ........................ icat ( madeni para) ettiler.Böylece dönemin ekonomik hayatında büyük bir gelişme sağlayarak .................

usulüne son verdiler ve modern ekonominin temelini attılar.

NOT:Lidya kralı Giges başkentleri Sardes’ten (Manisa) başlayıp Mezopotamya'ya (Asurluların başkenti Ninova’ya) ulaşan ................ ............................... yaptırmış ve bir Mezopotamya uygarlığı olan Asurlularla ticaret yapmıştır.

 

Urartularda Bilim:

-................... ve ............................ yazısını kullandılar.

-Aritmetik ve geometriyi kullanarak ..................... ve ........................... ayrıca tarım için ........................... kanalları inşa etmişlerdir.Bu sulama kanalları günümüzde de hala kullanılmaktadır.

 

Friglerde Bilim:

-.......................... ve ......................... müzik aletlerini ve fibulada denilen ......................... .......................... icat etmişlerdir.

-Tarımda verimi artırmak için bilimsel metotlar kullanmış ve sulama kanalları inşa etmişlerdir.

 

Hititlerde Bilim:

-İlk ................................ savaş arabalarını yapmışlardır.

-İlk kez ......................... ................................... başlatmışlardır.(Hititler tanrılarına hesap vermek için ................... adı verilen yıllıklar tutmuşlardır.Bu yıllıklar sayesinde tarih yazıcılığını başlatmışlardır.Bu anallara zaferleri,yenilgileri,devlet yönetimi ile ilgili bilgileri, tüm yıl boyunca yaşadıkları her olayı kaydetmişlerdir.Bu durum onların ayrıca ............................. tarih yazıcılığı yaptığının da göstergesidir.)

-Yaptıkları kapı ve pencere gibi şeyler üzerine alan ve hacim ölçülerini hesaplayarak yazmışlardır.Bu durum Hititlerin .........................

ve ....................................... ileri gittiklerini gösterir.

-................... ve ................................... yazısını kullanmışlardır.

-Mısırlılarla tarihte bilinen ilk yazılı antlaşmayı yani .......................... Antlaşmasını imzalamışlardır.

 

ÇİN MEDENİYETİNDE  BİLİM:

-...........................,.......................,............................,............................... ,................................ve ............................... icat etmişlerdir.

-.......................... cetveli kullanmışlardır.

-Tıpta hastalıkların tedavisi için ......................................... ve ......................... yöntemlerini kullanmışlardır.

-............................... icat ettiği ............. ................................ Türk takvimini kullanmışlardır.

-Astronomi de kuyruklu yıldız,kutup yıldızı,sabit yıldızlar hakkında ayrıntılı bilgi elde etmişlerdir.

 

HİNT MEDENİYETİNDE BİLİM:

-Matematikte ............................ kullanan ilk medeniyettir.

-Yine matematikte denklemlerle ilgilenmişler,......................... ve ...................................... fonksiyonlarını kullanmışlardır.

-.............. ................................ sayı sistemini geliştirmişlerdir.

-Tıp alanında beden ve zihnin kontrol altında tutulmasını gerektiren ........................ geliştirmişlerdir.

-Cisimlerin ............................... oluştuğunu ve atomun bölünemez en küçük parça olduğunu kabul etmişlerdir.

-............. ve .......................... tutulmaları hakkında bilgi vermişlerdir.

 

YUNAN MEDENİYETİNDE BİLİM:

-Felsefede ............................,............................. ve ........................................(Platon) ,

NOT:Sokrates tanrıya saygısızlık etmek ve gençlerin ahlakını bozmak suçu bahane edilerek idam edilmiştir.

-Edebiyatta ve tarihte ............................. (İlyada ve Odysseia),

-Tarihte, Tukitides ve Ksenefon

-Coğrafya ve gök biliminde  ................................ (Ptolemalos)  (Enlem ve boylamlardan söz eden ilk bilgindir.Coğrafya,matematik ve astronomi alanlarında çalışmıştır.Dünya haritası çizmiştir.’Almagest’ adlı kitabında dünyanın evrenin merkezinde hareketsiz durduğunu kabul etmiştir yani dünyanın kımıldamadan durduğunu;Ay,Güneş ve gezegenlerin Dünya’nın çevresinde döndüğünü  savunmuştur.’Coğrafya’ adlı eseri ünlüdür.)

-Matematik ve geometride ..............................önemli bilim adamlarıdır.Öklid teoremini ortaya koymuştur.’Elementler’ adlı eseri mevcuttur.

-....................................... ise fizikçi,astronom ve filozoftur.Suyun kaldırma kuvvetini bulmuştur.

-Yunanlılar M.Ö. 200 yılında hayvan (oğlak) derisinden ......................................... geliştirdiler. (Bergama’da icat edildi.)

-İyonlardan Fenike alfabesini aldılar. Roma İmparatorluğu da Yunanlılardan alarak Latin alfabesini geliştireceklerdir.
 

TEKERLEK:İlk tekerleğin Mezopotamya’da ........................ tarafından kullanıldığı düşünülmektedir.En önemli .......................

icattır.Makinelerin çoğunda,saatlerde,yel değirmenlerinde,ayrıca otomobil ve bisiklet gibi ulaşım araçlarında tekerlek ve tekerlek ilkesine dayanan dişli ve çarkların var olması tekerleğin icadının ............................ gelişimini olumlu etkilediğini gösterir.Ayrıca tekerleğin icadı sayesinde ulaşım araçları hızlanmış,uzak noktalara yük ve insan taşıma kolaylaşmış ayrıca yollar kısaldığından kültürler arası etkileşim artmıştır.

 

BARUT:Güherçile,kükürt ve kömür tozundan oluşur.İlk defa .......................... tarafından havai fişek gösterilerinde ve ateşli oklarda kullanılmıştır. Talas Savaşı sırasında Müslümanlarca,Haçlı Seferleri sırasında da Avrupalılarca öğrenilmiştir.Avrupalıların barutu ateşli silahların yapımında kullanması ile de Avrupa’da ................................ (derebeylik) rejimi yıkılmış,merkezi krallıklar güçlenmiştir.İlk kez 14.yy’da Alman Berthold Schwartz Venediklilerin kullandıkları ilk topları dökmüş ve top güllelerini uzağa fırlatmak için barutu kullanmıştır.Barut bugünkü anlamıyla  İngiltere ve Fransa arasındaki Cressy Savaşı’nda (1346) kullanılmıştır.

NOT:Ünlü İtalyan kaşif Marco Polo 1271’de İtalya’dan Çin’e yaptığı yolculuğu tam üç yıl sürdü ve Marco Polo bu gezisi sırasında Çin’de daha önce hiç görmediği bir çok icatla karşılaştı.Bu icatlar mürekkep,pusula ve havai fişekti.

 

MÜREKKEP:MÖ 1300’de ........................ tarafından icat edilmiştir.Ancak MÖ 2500 yıllarında Çinliler de, Mısırlılar da aynı çağda mürekkebi biliyorlardı.Çinliler ve Mısırlılarkandillerde aydınlatmadan oluşan isi,su ve bitki zamklarıyla karıştırarak hazırlanan mürekkebi kullanıyorlardı.Daha sonraları ise (MS 4000)  mazı suyu,demir sülfat ve reçine karışımından üretilmeye başlanmıştır.

Mürekkep yapımında ana gelişme 18.yy’da oldu.Bu dönemde renkli mürekkepler,dolmakalem mürekkebi,kopya mürekkebi yapıldı.Mürekkep yapımı uzun yıllar gizli tutulmuş ve her matbaacı kendi mürekkebini kendisi yapmıştır.1818 yılında ise Fransız matbaacı Pierre Lorilleux ilk mürekkep fabrikasını kurmuştur.

 

KAĞIT:Kağıdı ilk kez ........................ icat etmiştir.Daha sonra Türkler,Müslüman Araplar ve ..........................................Avrupalılar öğrenmiştir. Ancak Avrupalılar ........................... kağıt üretmeyi başarmışlardır. Kağıdın ucuza elde edilmesi ve matbaanın bulunması ile Avrupa’da  ......................-.................. oranı artmış,çok sayıda ........................ basılmış,...................................... seviyesi yükselmiş bu da .................................ve.........................................hareketlerine etki etmiştir.

 

MATBAA:İlk kez ........................... tarafından icat edilmiştir.Daha sonra .......................... Türkleri tarafından kullanılmış,Haçlı Seferleri ile Avrupa’ya geçmiş ve 1440’da Alman ................ ............................. tarafından da modern matbaa icat edilmiştir.

Matbaanın kullanılmasıyla birlikte;

-İnsanlar arasındaki bilgi paylaşımında büyük bir gelişme yaşanmıştır.

-İnsanlar tarafından elde edilen tüm bilgiler kolaylıkla yayılabilmiştir.

-Yeni bilgilerin üretilmesi kolaylaşmıştır.

-Basılan kitap sayısında artış yaşanmıştır.Bu da okur-yazar oranını artırmıştır.

Matbaanın Osmanlı Devleti'nde kullanılma­sı 18. yüzyılda (1727)  gerçekleşmiştir. Osmanlı Devleti, Lale Devri'nde Batı'nın ilerleyişini takip etmek için Avrupa ülkelerine elçi­likler açmıştır. Bunlardan biri olan ve Fransa'ya elçi olarak atanan 28 Meh­met Çelebi'den, Fransa'nın uygarlık, eğitim, as­kerî alandaki gelişmeleri takip ederek rapor etme­si istenmiştir. 28 Mehmet Çelebi'nin oğlu olan Said  Efendi, gelişmenin eğitimden kay­naklandığına ve bunun için matbaanın gerekli ol­duğuna inanmıştır.

Osmanlı Devleti'nde Türk matbaacılığının ortaya çıkmasında önemli şahsiyetlerden biri de İbrahim Müteferrika'dır. İbrahim Müteferrika önemli bir diplomat olmasına rağmen özellikle yayımcı kişiliği ile ta­nınmıştır. 1719 yılından itibaren matbaacılıkla il­gilenen İbrahim Müteferrika, 1726 yılında Matba­anın Gerekleri adlı bir dilekçeyle dönemin sadrazamı Nevşehirli Damat İbrahim Paşa ile şeyhülis­lama başvurdu. Ancak sadece din dışı kitapların basımı için izin alabildi. 1727 yılında da Sait Efen­di ile birlikte İbrahim Müteferrika ilk Osmanlı matbaasını kurdu.

Matbaanın Osmanlı Devleti'ne geç gel­mesinin nedenleri;

1. Dinî tutuculuk,

2. Teknik nedenler,

3. Toplumun hazır olmaması,

4. Hattatlık mesleğinin yaygın ve geleneksel bir uğraş olarak etkin olmasıdır.

 

MUM:Günümüzden yaklaşık 2000 yıl önce ortaya çıkmış bir icattır.Mum çevresi balmumuyla ya da don yağıyla sarılmış bir fitilden oluşur, yakılan fitilin alevi balmumunun ya da don yağının bir bölümünü eritir; böylece fitil sürekli yanarak ışık saçar. Bu bakımdan mum, kullanılması daha kolay bir yağ lambasıdır.Yağ lambaları ve mumlar gazyağıyla aydınlatmanın yaygınlaştığı 19. yüzyıla kadar başlıca yapay ışık kaynakları olmayı sürdürmüşlerdir.

 

PUSULA:......................tarafından bulunmuş,...............................tarafından kullanılmış,............................sırasında da  Avrupalılarca

tanınmıştır.Ancak Avrupalılar pusuladaki sapma açısını en aza indirip (Kristof Colomb)  pusulayı gemilere monte etmeyi başarmışlardır.Böylece Avrupalı denizciler okyanuslara açılabilmiş ve bu durum da ......................... ........................... neden olmuştur.

 

CAM:Camın ilk kez  .............................. tarafından üretildiği düşünülmektedir.Mezopotamya’da bulunan ilk cam örneklerinin tarihi ise MÖ 3.yy’a dayanmaktadır.Camın ana maddesi kumdur.Cam üretiminde ise kum,soda ve kireç kullanılır.MÖ 300 ve MÖ 200 yıllarında ise Suriye’deki Fenikeli cam ustaları tarafından ................... ...................... ...................... dediğimiz teknik kullanılmaya başlanmıştır.

Türklerde Cam Sanatı:Türklerde cam sanatı Büyük Selçuklularla başlamış ve Osmanlılarla devam etmiştir.1848’de (III.Selim dönemi) Beykoz (İstanbul) yakınlarında kurulan Kristal cam imalathanesinde .......................-..... ........................ adı verilen cam

çeşidi yapılmaya başlanmıştır.Çağdaş anlamda ilk cam fabrikası ise 1934’te İstanbul’da açılan ............................. cam fabrikasıdır.Daha sonra ise

Sinop,Kırklareli,Mersin,Denizli ve İstanbul’da cam fabrikaları kurulmuştur.

NOT:Çeşm-i Bülbül (bülbülün gözü),18.yy’ın sonunda III.Selim’in Mevlevi Dervişi Mehmet Dede’yi cam tekniklerini öğrenmek için Venedik’e göndermesi sonucu ortaya çıkmış bir cam işleme sanatıdır.

NOT:Cam günlük ihtiyaçların dışında tıp alanında kullanılmaktadır.İslam bilgini ......................-.... .......................... optik konusundaki çalışmaları ile camın tıp biliminde kullanılmasına da öncülük etmiştir.Görmeyi sağlayan ışınların gözden nesneye değil nesneden göze yayıldığını kanıtlamıştır.

TAKVİM:İnsanlar geçmişin hareketlerini inceleyerek, zaman hesaplaması yapmışlardır. Bu hesaplamalarla hazırlanan cetvellere Takvim denir. Takvimler sayesinde olayların zamana göre (kronolojik olarak) incelenmesi mümkün olmaktadır.Mısırlıların hazırladığı takvim bugünkü .........................(Gregoryen) Takviminin temelini oluşturmuştur.Tarih boyunca ........................ Takvimi (Roma imparatoru Jul Sezar’ın MÖ 46’da astronomlarına hazırlattığı güneş yılı esaslı takvimdir.),.......................(Gregoryen)Takvim (Başlangıcı Hz.İsa’nın doğumu 0 kabul edilen 16.yy’da papa Gregorius tarafından hazırlatılan takvimdir.),.............................. Takvim (Başlangıcı Hz.Muhammed’in hicreti (622) kabul edilen ay yılı esaslı  takvimdir),..............................Takvimi (BSD’de mali işleri düzenlemek için Ömer Hayyam tarafından hazırlanan takvimdir.),....................Takvim (Osmanlıların mali işlerde kullandığı Mart ayı başlangıçlı takvimdir.) ,........................ .......................... ............... Takvimi (Orta Asya Türkleri ve Çinliler tarafından kullanılmıştır.) gibi çeşitli takvimler kullanılmıştır.

 

                                                                 SÖZ UÇAR YAZI KALIR

Tarih devirlerini başlatan icat .................dır.Uygarlığın temeli yazının icadı ile atılmıştır.Yazının bulunması ........................ ve ............................. gelişmelere öncülük eden en önemli buluştur.Yazının icadı ile medeniyetler arasındaki ........................ alışverişi hızlanmış ve bilgi birikiminin kuşaktan kuşağa aktarılması sağlanmıştır.Çünkü yazının icadı ile insanların,duygu,düşünce,bilgi ve deneyimleri kalıcı hale gelmiştir.

 

NOT:Yazının icadından önceki devirlere tarih öncesi devirler (taş devri ve maden devri),yazının icadından sonraki devirlere ise tarihi devirler (İlk Çağ,Orta Çağ,Yeni Çağ,Yakın Çağ) denir.

 

NOT:Yazının icadı sonrasında bilgi,’toplanabilir,iletilebilir ve saklanabilir’ hale gelmiş,yaklaşık beş bin yıl sonra da matbaanın icadı ile birlikte bilginin ‘yayılması’ gerçekleşmiştir.Bilginin ‘işlenmesi’ ise beş yüz yıl sonra bilgisayarın icadı ile gerçekleşecektir.

 

NOT:Yazı,ticaret ve tekerlek insanlar arasındaki bilgi alışverişini hızlandırmıştır.İslam bilim ve tekniğinin batıya aktarılmasında ise Haçlı Seferleri,çeviriler ve diplomatik ilişkiler etkili olmuştur.

 

Yazıyı icat eden ilk toplum ...............................dir.(1200 logografik (resim benzeri) sembollü bir yazıdır.) Sümerlerde rahipler tapınaklarda saklanan tahıl fazlasının ve diğer ürünlerin hesabını tutmak zorundaydılar.Bu ürünler resim ve semboller kullanılarak belirtilmekteydi.Tablet şeklinde yapılan kil üzerine üçgen bir kamışla,sonraları maden uçlarla yazılmıştır.İşaretleri çiviye benzediği için modern araştırmacılar tarafından .................. ..................... denilen bu yazı MÖ .......................’de icat edilmiştir.Bu yazıyıAsurlular,Babiller,Hititler ve Urartular kullanmıştır.

 

Bu yazı ............................ tüccarlar sayesinde Anadolu’ya taşınmış ve Anadolu’da tarih devirleri böylece başlamıştır.

İlk Çağda Mısırlılarda kendilerine özgü .................................(resim) yazısını kullanmışlardır.

 

...............................(Lübnan çevresinde yaşamış deniz ticareti ile ünlü uygarlık) ise Mısırlıların kullandıkları hiyeroglif yazısından etkilenerek 22 harfli ilk .............................. icat etmişlerdir.Daha sonra ise Fenikelilerle ticaret yapan Yunanlılar ve İyonlar bu alfabeyi geliştirerek sesli harfler eklemişler ve son hali olan ......................... ............................. ise ................................. meydana getirmiştir.

 

NOT:Yazının ortaya çıkışında etkili olan gelişmelerin kronolojik sırası şöyledir;..................... yazısı-..............................-.....................

Alfabesi-.......................... alfabesi.

 

NOT:Orta Asya’da kurulan ilk Türk Devletleri tarafından da ............................ ve .......................... alfabeleri kullanılmıştır.

 

NOT:Japonya ve Çin gibi bazı Asya ülkelerinde insanlar hala küçük resimler kullanarak yazarlar.Örneğin Çince yazabilmek için yaklaşık 4000 resim öğrenilmelidir.Çin yazısında 40 bin harf ya da şekil kullanılmaktadır.

 

 Yazının ve alfabenin kullanımı insanlara fikirlerin ve bilginin daha rahat paylaşılabileceği bir ortam yarattı.Bu paylaşım 1450’de .....................................’in.............................icadıyla en üst seviyeye ulaştı.

Yazının ortaya çıkış nedeni insanların ............................ekonomi,yönetim ve ticaret alanındaki ihtiyaçlar yazıya duyulan ihtiyacı artırmasıdır.Kısacası yazı;ticari ilişkileri düzenlemek,devletler arası ilişkileri geliştirmek ve toplumsal düzeni sağlamak için kullanılmıştır.

 

NOT:İlk çağda insanlar;

-Ticari ilişkileri düzenlemek,

-Devletler arası antlaşmaları imzalamak,

-Devlet ile ilgili resmi kayıtları tutmak,

-Toplumsal sözleşmeleri yapmak,

-Tanrılar ve devlet ileri gelenleri hakkında hikaye,ilahi,şiirler yazarak edebi eserler oluşturmak,

-Toprak işleme ve sulama haklarını belirleme,

-Hasat edilen ürünlerin dökümünü çıkarma,

-Ödedikleri vergi tutarlarını belgeleme gibi nedenlerle yazılı kayıt tutma ihtiyacı hissetmişlerdir.

 

Latin Alfabesi ülkemize 1-Kasım-1928’de .................... ........................ile gelmiştir.Okunması ve yazılması oldukça güç olan Arap harflerinin yerine kabul edilmiştir.Bu sayede;

-Okuma-yazma kolaylaşmış (yani okur-yazar oranı hızla artmış),

-Buna bağlı olarak kültür,bilgi ve gelişmişlik seviyesi artmıştır.

-Batılılaşma (çağdaşlaşma) yolunda önemli bir adım atılmış ve batılı ülkeler ile olan kültürel etkileşim hızlanmıştır.

-Laikliğe geçiş hızlanmıştır.

 

                                                                         BİLİM MİRASI

                                                          TÜRK VE İSLAM BİLGİNLERİ

Orta Çağ Avrupası ,skolastik düşüncenin etkisiyle karanlık çağını yaşarken,Orta Çağ İslam Devletleri’nde devlet yöneticilerinin desteğinde Antik Yunan ve Hint eserlerinden Arapça’ya ................................ yapılmasıyla  bir aydınlanma yaşanıyordu. (Orta Çağ’da Latinceden Arapçaya batıdaki bir çok eserin çevrilmesi bilim ve düşünce alanına önemli katkılar sağlanmasına yol açmıştır.)   

Örneğin;ilk İslam üniversitesi Emevi halifesi Velid zamanında Şam’da 707 yılında açılan tıp fakültesi ve ona bağlı olarak çalışan hastanedir.

Yine Mısır’da Fatımilerin açtıkları Beytü’l-ilim (İlim Evi) bugünkü El-Ezher üniversitesinin temelini oluşturmuştur.

Başka bir örnek ise Abbasi Halifesi Memun tarafından Bağdat’ta açılan ...................-....... .....................(Bilgelik Evi) denilen araştırma ve eğitim kurumudur.Bu kurumun en önemli amacı dönemin ünlü astronomlarını,matematikçilerini ve hekimlerini bir araya getirmek ve çeşitli bilim eserlerini Arapça’ya çevirmektir.Zengin bir kütüphaneye de sahip olan Beyt-ül Hikme bir tercüme bürosu ve gözlemevi olarak hizmet vermiştir.Ayrıca ünlü matematikçi ........................ de Hesap el Cebr kitabını burada çalışırken oluşturmuştur.

Yine BSD hükümdarı Melikşah’ın veziri olan .............................. ..................... tarafından Bağdat’ta ........................... Medresesi açılmıştır.

 

BİRUNİ (973-1048):Astronomi,matematik,eczacılık,doğa bilimleri,coğrafya ve tarih alanlarındaki çalışmaları ile ünlüdür.Çalışmalarını Gazneli Devleti hükümdarı Sultan Gazneli ...........................’un himayesinde sürdürmüştür.’El-Kanunü’l Mesudi’ astronomi alanındaki en ünlü eseridir.Kimya bilimi konusunda ‘Değerli Taşlar Kitabı’ ünlüdür.Ayrıca Hint kültürünü incelediği ‘El-Hint’ adlı eseri de mevcuttur.Güneş,ay ve yıldızları gözlemlemek için bir çok alet tasarlamıştır.Batlamyus ve Aristoteles’in kuramlarına karşı çıkarak dünyanın durağan değil ...................... bir kütle olduğunu ileri sürmüştür.Güneş tutulmasında çıkan renkleri incelemiştir.

 

FARABİ (870-950):Çalışmalarını BSD döneminde kurulan Nizamiye Medresesinde sürdürmüştür.Siyaset,felsefe ve astronomi ile ilgilenmiştir.Muallim Sani lakabıyla tanınmıştır.

 

İBN-İ SİNA(980-1037):..................,felsefe ve mantık alanlarında çalışmıştır.’Şifa adlı önemli eserinde bilimleri sınıflandırmıştır.Beyin,kalp ve kan dolaşımı ilgili araştırmalarının yer aldığı ’Al-Kanun Fi’t Tıp’(...................... .......................) adlı eseri Latinceye çevrilmiş ve Avrupa üniversitelerinde ders kitabı olarak okutulmuştur.

 

HAREZMİ(770-840):Matematik,gök bilimi ve coğrafya alanlarında çalışmıştır.İlk .......................... kitabını yazan (Hesap el Cebr) ve Batıya cebiri öğreten kişi olarak bilinir.Cebirin babası olarak tanınır.Ayrıca bir yıldızlar kataloğu hazırlamıştır.Bunun yanında usturlab ( yıldızların yüksekliklerini belirleyen,zaman ve yön tayini yapan alettir.) hakkında iki eser kaleme almıştır. Ayrıca 70 bilimadamı ile çalışarak Abbasi halifesi Memun için bir dünya haritası hazırlamıştır.

 

İBN-İ HALDUN (1332-1405):Sosyolojinin gelişimine katkı sağlamıştır.Sosyolojinin babası olarak tanınır.En ünlü eseri ‘Mukaddime’dir.Tarihi zaman içinde değişen evrensel bir süreç olarak tanımlamıştır.

 

ÖMER HAYYAM (1048-1131):Şair (rubaileri ile ünlü),matematikçi ve astronomdur.Matematikte binom açılımını ilk kullanan kişidir.Ayrıca BSD hükümdarı Melikşah için mali işlerde kullanılmak üzere ....................... ............................. hazırlamıştır.

 

İBN NEFİS (1213-1288):Küçük kan dolaşımını keşfetmiştir.

 

BATTANİ (858-929):Matematik ve astronomi konusunda çalışmıştır.Güneş yılını 365 gün,5 saat,46 dakika ve 24 saniye olarak hesaplamıştır.Ayrıca ekliptiğin eğimini de dakik olarak belirlemeyi başarmıştır.En ünlü eseri ‘Kitabü’z Zic’dir.

 

İBN-İ BATTUTA (1304-1369):14.yy’da yaşamış seyyahdır.Çin ve Hindistan’a seyahat etmiştir.Gördüklerini seyahatnamesinde anlatmıştır.İbn-i Batuta'nın kitabında  coğrafya ve tarih bilgilerinden başka, gezip gördüğü yerlerde yaşayan insanların yeme içme ve giyinişlerine, kullandıkları vasıtalara da büyük yer ayrılmıştır

 

ULUĞ BEY (1393-1449):Timur Devleti hükümdarıdır.Ancak aynı zamanda matematik ve astronomi ile de ilgilenmiştir..Semerkant’ta bir gözlemevi (rasathane) ve medrese yaptırmıştır.Gözlemevinde yaptığı gözlemlerin sonuçlarını ‘Zici’ adı verilen eserinde toplamıştır.

 

NASUREDDİN TUSİ (1201-1274):Filozof ve astronomdur.13.yy’da yaşamıştır. (BSD dönemi) Zic-i İlhânî(Astronomi Hakkında) adında bir eseri vardır.Ayrıca ............................... Rasathanesinin (Azerbaycan) kurucusudur.

 

ALİ KUŞÇU(1403-1474):Osmanlı padişahı ..........................’in himayesinde çalışmıştır.............................,............................ ve dil bilgisi alanında çalışmalar yapmıştır.Farsça yazdığı ‘Astronomi Risalesi’  Arapça’ya çevrilmiştir.Daha sonra bu eserine ‘Fetih Risalesi (Fethiye)’ adını vererek Fatih’e sunmuştur.Diğer bir eseri ise ‘Fethiye ve Muhammediye’ adlı eseridir.İstanbul’un ....................... ve ....................... ölçmüş ve çeşitli ....................... saatleri yapmıştır.

 

AKŞEMSEDDİN (1390-1459):Fatih Sultan Mehmet’in hocasıdır. Başta İslami bilimler olmak üzere tıp, astronomi, biyoloji ve matematik alanlarında çalışmıştır.Bulaşıcı hastalıklar üzerine araştırmalar yapmıştır............................bulmuştur.(Hastalıkların insanlarda teker teker peyda olduğunu zann etmek yanlıştır.Hastalıklar insandan insana gözle görülmeyecek kadar küçük tohumlar vasıtasıyla geçer cümlesi ile ilk mikrop teorilerinden birini ortaya atmıştır.)

 

TAKIYUDDİN MEHMET(1521-1585):1557’de (16.yy) III.Murat döneminde Galata’da kurulan ilk Osmanlı rasathanesinin baş astronomudur.Matematikçi ve gök bilimci (astronom)dir.Uluğ Bey’in ‘Zici’ adlı eserinde bazı düzeltmeler (astronomi çizimlerini yeniden düzenlemiştir)ve bir astronomi saati yapmıştır.Ancak 1580’de yeniçeriler rasathanesini yerle bir etmiştir.

 

HAZERFAN (Bin Fenli)  AHMET ÇELEBİ:17.yy’da IV.Murat döneminde yaşamış Türk bilginidir.İlk uçma denemelerinde 10.yy alimlerinden İsmail Cevheri’yi  ve Leonardo da Vinci’nin uçma konusundaki çalışmalarını örnek almıştır.1632 yılında ise Galata kulesinden başarılı bir uçuş gerçekleştirmiştir.Fakat IV.Murat uçabilen bu adamın korkulacak bir kişi olduğu yargısına vararak onu Cezayir’e sürmüştür.

 

PİRİ REİS (1465-1554):Kitab-ı Bahriye (Denizlerin Kitabı) adlı kitabı ve ................................ haritası ile tanınır.

 

EVLİYA ÇELEBİ:17.yy’da yaşamış ünlü seyyahtır.Osmanlı Devleti sınırları içinde seyahat ettiği yerleri özellikle Anadolu kentlerini ....................................’ adlı kitabında anlatmıştır.

 

KATİP ÇELEBİ(1609-1657):17.yy’da yaşamış ünlü coğrafyacıdır.’................................’ adlı kitabı ile ünlüdür.Ayrıca ‘Fezleke’ adlı eserinde de 1592-1654 yıllarını kapsayan Osmanlı tarihi hakkında bilgi vermektedir.

 

                                                             İSTİKBAL GÖKLERDEDİR

Rasathane (Gözlemevi):Yıldızların hareketlerinin gözlenmesine ve astronomi ile ilgili çalışmaların yapılmasına yarayan yerdir.İslam dininde; bayram tarihlerinin,namaz saatlerinin ve kıble  tayinin belirlenmesi ihtiyaçları astronomi çalışmalarını gerekli kılmıştır.İslam dünyasında ilk rasathaneler Abbasi halifesi Memun’un 829’da Bağdat’ta kurdurduğu Şemmasiye ve Şam’da kurdurduğu Kasiyün rasathaneleridir.Osmanlılarda ilk rasathane ise 1575 yılında İstanbul’da .....................................adlı bilim adamı tarafından kurulmuştur.

 

Dünyada Astronomi Biliminin Gelişmesine Katkıda Bulunan İnsanlar:

Batlamyus-Harezmi-Nasureddin Tusi-Uluğ Bey -Takıyüddin-Kopernik-Giordano Bruno-Tycho Brahe-Galile Galileo-

Johannes Kepler-Isaac Newton-Albert Einstein’dır.

 

BATLAMYUS (PTOLEMALOS) (90-160):.............................gök bilimcidir. ........................ve ................................... söz eden ilk bilgindir.Dünya ............................. çizmiştir.’..............................’ adlı kitabında dünyanın evrenin merkezinde hareketsiz durduğunu kabul etmiştir yani dünyanın kımıldamadan durduğunu;Ay,Güneş ve gezegenlerin Dünya’nın çevresinde döndüğünü  savunmuştur.’Coğrafya’ adlı eseri ünlüdür.

 

KOPERNİK (1473-1543): ................................. bir bilim adamıdır........................ .......................... teorisini ‘Göksel Kürelerin Dönüşü’ adlı kitabında anlattı.Ancak kilise Dünyanın evrenin kalbi olduğu görüşünü benimsediği için kilise tarafından cezalandırıldığından kitabını yayınlamadı.Ölümünden sonra kitap yayınlandı ve Kepler ile Galileo’ya örnek oldu.

 

GİORDANO BRUNO (1548-1600):İtalyan bilim adamıdır.Evrenin sonsuz olduğunu ve dünyanın yuvarlak olduğunu  ileri sürmüştür.Görüşleri yüzünden kilise ile çatışma içine girmiş ve kilise tarafından yargılanarak suçlu bulunmuş ve fikirlerinden vazgeçmesi istenmiştir.Ancak görüşlerini sonuna kadar savunmuş ve sonunda diri diri yakılmıştır.

 

TYCHO BRAHE (1546-1601):16.yy’da yaşayan ........................... bilim adamı 1576’da Danimarka kralını ikna ederek Orta Çağ sonrasının ilk .................................. kurdu.777 yıldızın yerini tespit etti.

 

GALİLEO (1564-1642):Kopernik’in güneş merkezli sistem teorisini savunduğu (yani dünyanın döndüğü iddiasından vazgeçmediği için) için kilise ile çatışma içine girmiş ve Engizisyon Mahkemesinde yargılanmış, İtalyan matematikçi,fizikçi ve astronomdur.Ayrıca.............................. icat etmiştir.Galileo’nun teleskopları bir cismi 30 kat büyütebiliyordu.En önemli gözlemleri Ay ve Güneş’e ilişkindir.Ayın yüzeyinde kraterlerin olduğunu ve güneşin üzerinde güneş lekelerinin olduğunu saptamıştır.Ayrıca Jüpiter gezegenini ve uydularını saptamıştır.’İki Kainat Üzerine Konuşmalar’ ve ‘Yıldızların Habercisi’ adlı kitapları ünlüdür.

KEPLER (1571-1630):Alman bilim adamıdır.Gezegenlerin yörüngeleri konusunda çalıştı.Gezegenlerin Güneşin çevresinde elips yörüngeler çizerek dolandıklarını keşfetti.’Evrenin Sırları’ adlı bir kitap yazdı.

 

NEWTON (1642-1727):İngiliz bilim adamıdır................... ............................ Kanunu (Evrensel Çekim Yasası) bulmuştur.Ayrıca ............................ .............................. geliştirmiştir.

 

ALBERT EİNSTEİN (1879-1955):Almanya doğumlu 20.yy’ın en büyük bilim adamıdır.’........................... ............................’ ortaya koymuştur.

 

                                                                  COĞRAFİ  KEŞİFLER

 15. ve 16. yy’ın sonlarında Avrupalılarca,yeni ticaret yolları ve kıtaların bulunmasına ............................ ................................denir.

 Coğrafi Keşiflerin Nedenleri:

-...................ve......................... ticaret yollarının ........................................ devletlerin denetiminde olması.

-................................ bilgisindeki ilerlemeler(Müslümanlardan dünyanın yuvarlak olduğu bilgisinin alınması)

-.....................................kullanılmaya başlaması

-Dayanıklı ve sağlam ............................ yapılması(Karavel;30m uzunluğunda 3direkli,5 yelkenli gemiler)

-Zengin ................ ülkelerine ulaşma düşüncesi.(Venedikli gezgin Marco Polo’nun ‘Garibeler Kitabı’adlı eseri)

 

  İspanyolların Keşifleri:

 -.....................................;.......................... adalarına ulaşmış ancak burayı Hindistan’ın batısındaki adalar sanmıştır.1492’de ise Amerika’nın orta ve güney kıyılarına ayak basmış ancak buranın yeni bir kıta olduğunun farkına varamamıştır.Daha sonra aynı yerlere seyahat eden İtalyan denizci ...........................................buranın

yeni bir kıta olduğunu dünyaya ilan etmiştir.(1507)

-1513’te .............................,.............................keşfetti ve buradaki Aztekleri katletti.

-...............................ise Güney Amerika kıtasında .........................keşfetti ve buradaki İnkaları katletti.

-............................ ise dünyanın yuvarlak olduğunu kanıtlamak için dünya turuna çıktı.(İspanya-Atlas Okyanusu-Macellan Boğazı-Büyük Okyanus-Filipin Adaları-Hint Okyanusu-Ümit Burnu-Atlas Okyanusu-İspanya yolunu izledi.Ancak Filipin adalarında yerliler tarafından öldürülünce geziyi arkadaşı Del Kano tamamladı)

 

  Portekizlilerin Keşifleri:

-Portekiz kralı II.Henri (Gemici Henri)’nin desteği ile ........................batı kıyılarını .....................ve

.......................... adalarını keşfettiler.

-1489’da ....................................,.......................Burnu’nu keşfetti.

-1498’de ..............................................,Ümit Burnu’nu geçip Hindistan’ın Kaliküt limanına ulaştı.Böylece

................deniz yolu keşfedildi.

-1500’de Pedro Alvares Cabral Güney Amerika kıtasında ................................... keşfetti.

 

 Coğrafi Keşiflerin Sonuçları:

-..................ve..................... ticaret yolları ile ..................... limanları eski önemini kaybetti.

-...................... deniz ticaret yolu ile .................... Okyanusu kıyısındaki limanlar önem kazandı.

-Keşfedilen yerlere özellikle ................................... kıtasına Avrupa’dan ...................... oldu.Avrupa .......................... egemen kılma süreci başladı.

-..................................imparatorlukları kurulmaya başladı.(Köle ticareti)

-Ticaretle uğraşan ....................... sınıfı zenginleşti,.......................... eski önemini kaybetti.

-Yeni ..................,............................,......................(kakao,kahve,domates,vanilya gibi) ve....................

(lama,devekuşu gibi) keşfedildi.

-Amerikanın eski ve köklü bir ...............................merkezi olduğu ortaya çıktı.

-Keşfedilen yerlerin doğal zenginlikleri olan altın,gümüş olmak üzere değerli madenler Avrupa’ya getirildi.

-.......................duyulan güven sarsıldı.Ancak .............................. yeni yayılma alanları buldu.

-Coğrafi keşifler;.......................ve.................. hareketlerinin  doğmasına da etki etmiştir.

 

NOT:Coğrafi keşifler sonucunda Osmanlı Devleti büyük ............................ kaybına uğramıştır.1869 yılında ise Akdeniz’i .................................’e ve .................. Okyanusuna bağlayan ......................... Kanalı’nın açılması ticaret yollarında çok önemli değişmeler meydana getirmiştir.

 

                                                                                RÖNESANS

HÜMANİZM:İnsanın en değerli varlık olduğunu ve insan sevgisini temel alan düşünce akımıdır. (Orta Çağın skolastik düşüncesine karşı çıkarak Eski Yunan ve Latin kültürlerini esas alan eserlerin merkezine insan ve doğa sevgisini yerleştiren düşüncedir.) Hümanizmin ilk temsilcileri İtalya’da ........................ (İlahi Komedya),..................................... ve .........................................

NOT:Hümanizmi benimseyen Türkler Yunus Emre,Mevlana ve Hacı Bektaşi Veli’dir.

 

ANTİKİTE:Rönesans döneminde bilim insanlarının ve sanatçılarının İlk Çağ Yunan ve Roma medeniyetine yönelmelerine denir.Bu sayede İlk Çağ filozoflarının fikirleri ön plana çıkmıştır.

 

MESEN SINIFI:Avrupa’da bilim insanlarını ve sanatçıları koruyan sınıftır.Avrupa’da bu sınıfa Medici Ailesi örnek verilebilir.

 

Rönesansın kelime anlamı ...................... ...........................dur.Tarihi anlamı ise ........ yy sonu ve ......... yy başlarında  .............................’da ..................................kültürünün etkisiyle ................................,........................ve................... alanlarında meydana gelen değişme ve gelişmelerdir.

Rönesans hareketi ilk olarak ............................. başlamıştır.Daha sonra .......................,........................,.......................,.........................., Kuzey Avrupa ülkelerinde ve .................................’da  yayılmıştır.Rönesans ilk olarak ............................... alanında başlamıştır.

 

 Rönesansın Nedenleri:

-..........................’un fethiyle Avrupa’ya giden Bizanslı bilim adamlarının unutulmuş olan Eskiçağ (Antik Yunan) eserlerini yeniden öğretmeleri ve bunların Avrupa dillerine çevrilerek üniversitelerde okutulması.

-......................... bol ve ucuza elde edilmesi ve ...........................bulunması ile yeni buluş ve düşüncelerin herkes tarafından okunup öğrenilmesi.(Örneğin;coğrafi keşiflerle kiliseye duyulan güvenin sarsılmasıyla,kilise öğretilerinin tartışılmaya başlanması.)

-.............................................. sonucunda zenginleşen Avrupa’da .......................... ve ...........................zevk alan bir sınıfın ortaya çıkması ve bunların sanatçıları himaye etmesi.(Mesenler ) (Örneğin;İtalya’da ........................... ailesi gibi)

 

 Rönesansın İlk Kez İtalya’da Başlamasının Nedenleri:

Coğrafi konumunedeniyle doğu-batı arasında köprü durumundaydı,şehir devletleri (Venedik,Cenova,Floransa,Piza,Milano) şeklinde yönetildiği için özgür düşünce hakimdi,ekonomik açıdan zengin bir ülkeydi (hem ticaretin hem de dinin merkeziydi),tarihi açıdan da eski Yunan ve Roma kültürlerinin  merkezi durumundaydı ve Rönesansta zaten bu dönemlere ait eski eserlerin incelenmesiyle başlamıştır.

 

      İtalya’da Rönesansın Temsilcileri:

Edebiyat Alanında;...............................(Hümanist bir hukukçudur.Prens adlı eserinde devletin çıkarlarını her şeyden üstün gören ve devleti dinin etkisinden kurtarmayı ileri süren düşüncesi ile ilk laik düşüncenin temellerini atmıştır.),.................................(İtalya Tarihi),.............................(Kurtarılmış Kudüs) ve.........................(Çıldırmış Rolan)

Mimari,Resim ve Heykeltraşlık Alanında;...................................................(Mona Lisa ve Son Akşam Yemeği tabloları ünlüdür.Ayrıca denizaltı,uçak,lens,tank,helikopter gibi projeleri vardır.Anatomi konusunda da çalışarak kalp,kas,mide yapısını günümüze uygun olarak belirlemiştir.Ayrıca Haliç için tasarladığı bir köprü örneğini II.Bayezid’e sunmuştur.),...............................,............................,

....................................,.......................................,.................................(Sen Piyer Kilisesinin mimarı)

Bilim Alanında;.......................

 

   Fransa’da Rönesansın Temsilcileri:

Edebiyat Alanında;..........................(Denemeler),Rabelios

Resim Alanında;...............................ve........................

Mimari Alanında;...........................(Louvre Sarayı mimarı),............................(Tuileri Sarayı)

 

    Almanya’da Rönesansın Temsilcileri:

Edebiyat Alanında;.............................ve............................

Resim Alanında;...........................(Havariler ve Eller tablosu)

 

     İngiltere’de Rönesansın Temsilcileri:

Edebiyat Alanında;.................................(En ünlü tiyatro eserleri;...................................,.....................,

...........................,.......................................,......................ve......................)

 

     İspanya’da Rönesansın Temsilcileri:

Edebiyat Alanında;..........................................(En ünlü eseri .................................)

 

     Hollanda’da Rönesansın Temsilcileri:

Resim Alanında;....................................

 

      Polonya’da Rönesansın Temsilcileri:

Bilim Alanında;...............................(güneş sistemi )

 

 Rönesansın Sonuçları:

-Avrupa’da ...........................,..............................,........................... ve ......................... faaliyetleri gelişti.

-.................................düşünce yıkıldı.

-....................ve....................... dayanan ..................... düşünce ve bilimler gelişti.

-.....................................hareketinin başlamasına etki etti.Yani  Kilisenin etkisinin azalmasına yol açtı.

 

                                                                    

 

 

                                                                         REFORM

SKOLASTİK DÜŞÜNCE:Orta Çağda kilisenin savunduğu din felsefesidir.Araştırma,deney ve gözlemi yasaklayıp dogmatizmin ön plana çıkmasına yol açmıştır.Bilimsel ve özgür düşüncenin gelişmediği Orta Çağda sorgulamayı reddeden skolastik düşünce egemendi.

RUHBAN:Din adamları sınıfına verilen genel addır.

ENGİZİSYON MAHKEMESİ:Orta Çağda kilisenin çıkarlarına aykırı davrananların yargılandığı ancak bağımsız kararların alınamadığı kurumdur.

ENDÜLJANS:Kilisenin para ve bağış karşılığında cennetten sattığını belirttiği tapulara verilen addır.Kilisenin zenginleşmesine ve güçlenmesine yol açmıştır.

 

Reformun kelime anlamı ................................yani bir şeyin aslını  değiştirmeden düzenlenip yenilenmesidir.16.yy’ın başlarında Hristiyanlığın Katolik mezhepinde yapılan değişiklik ve düzenlemelere ....................denir.

 

 Reformun Nedenleri:

-..................................etkisi

-...........................Kilisesinin bozulması(Endüljans satışı)

-............................ milli dillere çevrilmesi(Matbaanın etkisi)

-.................

602
0
0
Yorum Yaz